SHIFT 2026 Matosinhos'ta: Peyzaj, bölgelerin sosyo-ekolojik yeniden oluşumunun bir aracı olarak

Birincil kaynaktan bilinenler

SHIFT — International Seminar on Architecture and Sustainability — uluslararası seminerinin dördüncü edisyonu 16–17 Ekim'de Matosinhos'ta (Portekiz) gerçekleşecek. Organizatör — Casa da Arquitetura. Programın küratörü — Brezilyalı mimar ve kent plancısı Fernando de Mello Franco.

Edisyonun teması «Continuities — Socio-ecological recomposition through landscape design» olarak belirlendi (yaklaşık çeviri: «Süreklilikler — peyzaj tasarımı yoluyla sosyo-ekolojik yeniden oluşum»). Açıklanan çerçevede peyzaj, dekoratif bir arka plan olarak değil, bölgelerin dönüşümünde işleyen bir araç olarak ele alınıyor.

Farklı ülkelerden mimarlar, araştırmacılar ve uzmanlar katılmaya davet edildi; tartışma konusu — tasarımın bölgelerin dönüşümündeki rolü.

Mesleki gündem için neden önemli

Küratörün ifadesi, odağı tek bir nesneden bölgeye ve onun uzun süreçlerine kaydırıyor: su, topoğrafya, bitki örtüsü, topraklar, altyapı, yerleşim. Böyle bir bakış açısında proje, nihai ürün olmaktan çıkıp ardışık müdahalelerin protokolü haline geliyor — uluslararası pratikte «continuities» kavramıyla tanımlanan şey: malzemenin, ekolojik döngülerin ve toplumsal pratiklerin sürekliliği.

Mass timber pazarı ve çağdaş ahşap yapı üretimi için bu çerçeve esastır. Ahşap strüktürler, bir bölgenin karbon dengesini mimari biçimle doğrudan ilişkilendiren ender yapım yöntemlerinden biridir: plantasyon, orman hasadı, CLT/glulam üretimi, montaj ve ardından söküm, peyzajın bir parçası olarak tasarlanabilecek — ona dışsal bir süreç olarak değil — bir zincir oluşturur.

Programda takip edilmesi gerekenler

* Konuşmacı kadrosu ve vaka coğrafyası — duyuruda farklı ülkelerden katılımcılar belirtiliyor, ancak kaynakta somut isimler ve projeler açıklanmıyor. * «Bölgesel» ölçekle çalışma biçimi: bildirilerin tek bir binanın ötesine geçerek bozulmuş arazilerin, kıyı bölgelerinin ve kentsel çeperlerin restorasyon stratejilerine ne ölçüde uzandığı. * Peyzaj tasarımının mühendislik çözümleriyle bağlantısı — drenajdan ve yamaç güçlendirmeden yenilenebilir hammaddeden yapısal sistemlere kadar.

Akılda tutulması gereken bağlam

Matosinhos, Porto metropoliten alanında liman ve sanayi geçmişine sahip, aynı zamanda Atlantik kıyısına erişimi olan bir kıyı kentidir. «Sosyo-ekolojik yeniden oluşum» tartışması için seçilen mekân nötr değil: liman altyapısı mirasına sahip bu tür bölgeler, bugün peyzaj ile ahşap yapının birbirini tamamlayan araçlar olarak kullanıldığı rejenerasyon projeleri için bir deneme alanı haline geliyor. Bu, duyurudan bir ayrıntı değil, mesleki bir bağlamdır.

Sektöre yönelik pratik çıkarımlar, program ve seminer materyallerinin yayımlanmasından sonra ortaya çıkacak: şimdilik yalnızca tarihler, yer, organizatör, küratör ve tema kayda geçmiş durumda.